Het Gelders Archief in Arnhem bewaart historische documenten en collecties uit Gelderland. Voor familieonderzoek kun je er onder meer zoeken naar geboorte-, huwelijks- en overlijdensakten en naar oudere doop-, trouw- en begraafgegevens. Een deel van de stukken kun je online bekijken; voor andere stukken moet je het archief bezoeken.
Wat vind je in het Gelders Archief?
Het Gelders Archief beheert onder meer archieven van het Rijk en de provincie, maar ook gemeentelijke en particuliere archieven. De collectie bevat documenten, foto’s, kaarten, boeken en audiovisueel materiaal. Voor je stamboom zijn vooral deze bronnen bruikbaar:
- Akten van de burgerlijke stand: geboorte-, huwelijks- en overlijdensakten met gegevens over personen en hun familie.
- Doop-, trouw- en begraafboeken: kerkelijke registraties, vaak aangeduid als DTB, die kunnen helpen bij onderzoek vóór de burgerlijke stand.
- Archieven van families en instellingen: bijvoorbeeld stukken van kerken, verenigingen, scholen en bedrijven waarin een familielid kan voorkomen.
- Foto’s en kaarten: beelden van plaatsen en gebouwen die laten zien hoe de omgeving van je voorouders eruitzag.
Welke gegevens je vindt, verschilt per bron. Een huwelijksakte kan bijvoorbeeld namen van ouders bevatten, terwijl een begraafregistratie soms maar weinig informatie geeft.
Zo zoek je naar personen in het Gelders Archief
Op de website van het Gelders Archief staat een personendatabase. Daarin zoek je op naam in gegevens uit onder andere de burgerlijke stand en doop-, trouw- en begraafboeken. Je zoekt hiermee niet automatisch in de volledige inhoud van alle archieven: niet elk document is op persoonsnaam doorzoekbaar gemaakt.
Zo pak je een eerste zoekopdracht aan:
- Ga naar de website van het Gelders Archief en open de zoekfunctie voor personen.
- Vul de naam in die je kent. Voeg zo mogelijk een plaats of periode toe om het aantal resultaten te beperken.
- Bekijk een resultaat en vergelijk de gegevens met wat je al weet, zoals de naam van een partner of ouder.
- Open de scan van de oorspronkelijke akte als die beschikbaar is. Vergelijk de gegevens in de oorspronkelijke akte met de zoekvermelding.
- Noteer de gegevens van de bron, waaronder het archief en de akte of registratie, zodat je die later terugvindt.
Geen resultaat? Probeer een andere schrijfwijze van de achternaam, laat de voornaam weg of zoek met een ruimere periode. Namen werden niet altijd op dezelfde manier geschreven. Ook kan een document nog niet op naam doorzoekbaar zijn.
Zoeken in archieven en collecties
Naast de personendatabase heeft het Gelders Archief een algemene zoekfunctie voor beschrijvingen van archieven, collecties en bibliotheekmateriaal. Daarmee kun je bijvoorbeeld zoeken op een plaats, kerk, familie, bedrijf of straat.
Een treffer in de archiefcatalogus is vaak een beschrijving van een stuk of verzameling. Dat betekent niet altijd dat je de inhoud meteen online kunt lezen. In de beschrijving vind je of er scans zijn en hoe je het materiaal kunt bekijken.
Gebruik deze zoekfunctie ook als je in de personendatabase niets vindt. Een naam kan in een document staan zonder dat die naam apart is opgenomen in de personendatabase. Je moet dan eerst bepalen welk archief mogelijk bij je vraag past en vervolgens de beschikbare stukken bekijken.
Stukken online bekijken of aanvragen
Bij sommige resultaten staat een scan van de oorspronkelijke bron. Die kun je thuis openen en vergelijken met de gegevens in de zoekvermelding. In oud handschrift kunnen letters en namen op elkaar lijken. Met een scan lees je zelf wat er in de oorspronkelijke bron staat.
Niet alles is gedigitaliseerd of openbaar. Bevat een stuk gegevens over levende personen, dan kunnen privacyregels de inzage beperken. Ook bij andere archiefstukken kunnen voorwaarden voor inzage gelden. In de beschrijving staat welke mogelijkheden er zijn.
Is een stuk alleen in de studiezaal te bekijken? Via de website kun je archiefstukken aanvragen. Bij het afronden van een aanvraag worden onder meer je naam, e-mailadres en de gewenste bezoekdag gevraagd. Gebruik bij je aanvraag de gegevens van het stuk en volg de aanwijzingen voor een eventuele bezoekerspas.
Het Gelders Archief in Arnhem bezoeken
Het Gelders Archief is gevestigd aan de Westervoortsedijk 67D in Arnhem. Op de website van het archief vind je de actuele openingstijden en de regels voor de studiezaal. Vraag de stukken vóór je bezoek via de website aan.
Schrijf vooraf op wat je wilt uitzoeken en welke archiefstukken je daarvoor nodig hebt. Neem de verwijzingen naar die stukken mee. Zo kun je in de studiezaal gericht verder zoeken.
Veelgestelde vragen over het Gelders Archief
Bewaart het Gelders Archief alle gemeentearchieven uit Gelderland?
Nee. Het Gelders Archief beheert gemeentelijke archieven voor onder meer Arnhem, Renkum, Rheden, Rozendaal en Overbetuwe. Voor andere Gelderse gemeenten kan een ander archief de juiste plek zijn. Zoek voor andere Gelderse gemeenten naar het archief dat de stukken van de plaats van je voorouders bewaart.
Kan ik een complete stamboom vinden in het Gelders Archief?
De personendatabase bevat gegevens uit afzonderlijke bronnen. Je kunt daarmee familieleden zoeken en verbanden onderzoeken, maar je vindt niet vanzelf voor iedere familie een complete stamboom. Onderbouw elk verband met de oorspronkelijke stukken.
Kan ik foto’s van Gelderse plaatsen bekijken?
Ja, foto’s maken deel uit van de collectie. Zoek in de algemene zoekfunctie bijvoorbeeld op een plaats, straat of gebouw. Bekijk de gegevens bij een foto en gebruik de afbeelding alleen als dat is toegestaan.
Wat doe ik als een akte niet online staat?
Bekijk eerst de beschrijving van het stuk. Daar kun je zien of het op een andere manier beschikbaar is. Als inzage in de studiezaal mogelijk is, kun je het stuk aanvragen voor een bezoek.
Begin met de persoon en plaats waarover je al iets weet. Noteer daarna bij elke vondst de verwijzing naar de bron, zodat je de akte of registratie in het Gelders Archief gemakkelijk opnieuw kunt openen of aanvragen.
